آرشیو نقد و اندیشه

نقد هرمنوتیک دین و قرآن در سال ۱۳۹۳ اولین پژوهش های خود را در باره قرآن، با نام «قرآن، نه کلام خدا، نه الهام محمد، نوشته ای تاریخی و التقاطی» منتشر کردم. با طرح این نظریه و بررسی شکل گیری قرآن بعنوان یک پدیده تاریخی و سیاسی مبحث جدیدی در…

پیش از این درباره‌ی ناسازگاری اساسیِ رهایی‌خواهی با سه سازنده‌ی بنیادی «سیاست» در معنای کلاسیکِ آن، که امروزه مورد نقدِ ما‌ست، یعنی «سیاست» چون پیکار برای قدرت، چون دولت‌گرائی و چون تحزب با برنامه‌‌ی حکومتی سخن رانده‌ایم. این ‌روزها، در شرایطی که تشدید بحران سیاسی ایران و شکنندگی حاکمیتِ آن،…

تعريف شما از آزادی مذهبی چيست؟ آزادی مذهبی يکی از جنبه های خاص آزادی عقيده است. اين آزادی در حالی که در چهارچوب آزادی عقيده قرار می گيرد در عين حال گاه مرزهای آن از حدود و ثغور آزادی انديشه در می گذرد. تحليل آزادی مذهبی در پيرابند آزادی عقيده…

آزادی را چگونه تعریف کنیم؟ آزادی رابطه ای است میان فرد از یکسو و از سوی دیگر قدرت و ماهیت آن. اگر قدرت مجموعه ای از ایدئولوژی ها و ادیان و حاکمیت سیاسی و فشار ناشی از عادت اجتماع باشد که خود را به فرد تحمیل میکند، چگونه فرد میتواند…

در پرتو خوانشی از فلسفه سیاسی آگامبن به جوانان رهایی‌خواهِ خیزش مردمی دیماه 96 در ایران در دنیای امروز ما، که با تحولات بزرگ اجتماعی، سیاسی و اقتصادی، در سطح ملی و بین‌المللی، رو به رو شده است، مبارزه‌‌‌‌‌ی رهایی‌خواهانه می‌رود که به واقعیتی انکار‌ناپذیر تبدیل شود. مبارزه برای حیاتی…

در ایران موضوع سکولاریسم به امر اساسی تبدیل شده است. در انقلاب مشروطه تمایل به قانونگرایی نشانه برجسته ای از گرایش به مدرنیته و سکولاریسم بود. ولی پس از تجربه چهل سال حکومت دینی استبدادی، سکولاریسم همچون یک گرایش عمیق خود را نشان می دهد. سکولاریسم بمعنای یک روند و…

جنگ هیتلر و «ضمانت» چمبرلين همان روز ۲۲ اوت، که ریبن تروپ در هواپیما به سمت مسکو پرواز می کرد, هیتلر همه فرماندهان عالیرتبه قوای مسلّح را به نشست نظامی در مقرّ کوهستانی خود احضار نمود. ابتدا شخصاً به پذیرایی از حضّار کمر بست و سپس در شرح و توجیه…

کارل مارکس ، بیش از هر روشنفکر دیگری در عصر جدید ، برحوادث جهان و نیز بر ذهن های مردان و زنان تاثیر گذاشته است. دلیل این امر ، در درجه ی نخست ، جاذبه ی برداشت ها و روش شناسی او نیست – گرچه هر دو این ها برای…