آرشیو نقد و اندیشه

عملکرد “نولیبرالیسم “در سه دهه اخیر، با قدرت اقتصادی و سیاسی ایران  چه کرد؟ اعلامیه جهانی حقوق بشر  سازمان ملل متحد در رابطه با “نئولیبرالیسم” و بر نامه هایش در ایران وجهان همواره تبلیغات پر سر و صدا براه  انداخته  و در به کجراه  کشاندن  بخشی از مدافعان این پروژه…

مقدمه ما درجهانی هستیم که بحران اکولوژیکی تمام زمین را به خطر انداخته ولی انسان به خاطر کوته فکری و اقتصادگرایی‌اش علیرغم برخی کوشش‌ها، در تشدید بحران تمدنی حرکت میکند. سده بیستم، سده انقلابهای کمونیستی و شکست آنها، سده ناسیونالیسم ضداستعماری در بسیاری از کشورها و بن بست‌های جدید آنها،…

یکی از ویژگی‌های برجسته‌ی اوضاع جهانِ امروزِ ما، برآمدنِ جنبش‌های ضد سیستمی است. این جنبش‌های نوینِ اجتماعی، از غرب تا شرق و از شمال تا جنوب، با این که بنا بر شرایط هر کشور بسیار متفاوت‌اند، اما در عین حال از ویژگی‌هایی مشترک نیز برخوردار‌‌‌اند، که آن‌ها را از دیگر…

آقای علی صدارت به منشور لائیسیته که از سوی جبهۀ جمهوری دوم منتشر شده است، نظری انتقادی افکنده اند* که کار بسیار مفیدی است، زیرا فرصت را برای حلاجی مفهوم لائیسیته و مصادیقی که میتواند و میباید در ایران بیابد، فراهم آورده است. به هر صورت، هنوز در ابتدای بحث لائیسیته هستیم…

از زمانی که ایدئولوگ‌های غربی، تحت تأثیر انقلاب فرانسه، واژه‌ی «ایدئولوژی» را در پایان سده‌ی هیجدهم و آغاز سده‌ی نوزدهم میلادی ابداع کردند، این مقوله به فراوانی در ادبیات سیاسی و فلسفی مورد استفاده قرار گرفته است. تداول و رونقِ تاکنونیِ این واژه در حالی است که کاربُرد آن، به…

مکان دین در آینده ایران سکولار و مردم‌سالار مقدمه چهل سال پس از انقلاب اسلامی در ایران دیگر بنظر نمی‌رسد که اختلاف نظر چندانی میان روشنفکران لائیک و نواندیشان دینی پیرامون مدل سیاسی حکمرانی باقی مانده باشد. در سال‌های قبل از انقلاب مدینه فاضله این دو گروه، یعنی جامعه مومنِ…

قرآن وحی آسمانی نیست، قرآن محصول تاریخ است. قرآن تبلور تمام تناقضات تاریخ پیش از اسلام، جامعه های سرزمین زمان «ظهور» اسلام، ادیان گوناگون خاورمیانه و اراده سیاسی حاکمیت سیاسی در آن دوران است. نقد تاریخی و علمی اسلام یک وظیفه اساسی در کشورماست. دین همیشه در جستجوی نگه داشتن…

از سده ی سوم ترسائی تا « آرای اهلِ مدینه ی فاضله » ی ابونصر فارابی در دهه های پایانیِ سده ی بیستم و آغاز سده ی بیست و یکم در ایران، بدنبالِ رویدادی که انقلابِ مشروعه اسلامی( ضدِ « انقلاب مشروطه ») نامیده  شده است، نخستین تئوکراسیِ ناب و…

با تشکر از دوست عزیزم عمار کاظم محمدبرای معرفی اندیشمندان سکولار عرب مکه قبل از تسلط محمد شهری نسبتن آزاد بود و ادیان مختلف و بت‌پرستان صلح‌آمیز کنار هم زندگی می‌کردند. با گسترش تنگ‌نظری اسلام و آشکارشدن بیشتر محتوی شریعت اسلامی مخالفت‌های نظری، فرهنگی، اجتماعی و عملی علیه شریعت آغاز…