لائیسیته نوین ابزاری برای پاکسازی قوانین از نفوذ دین در ایران- شیر دخت زیارتی

دکتر در اقتصاد آموزش از دانشگاه سوربن، استاد سابق دانشگاه، مشاور سازمانهای بین المللی ( یونسکو و برنامه توسعه سازمان ملل و مدیر پروژه مطالعاتی بانک جھانی و اتحادیه اروپا ).

– اگر لائیسیته  به عنوان یک اصل در قانون اساسی ذکر شود، در آن صورت اصل لائیسیته، به پاکسازی تمام قوانین ( از قوانین اساسی گرفته تا قوانین مدنی، جزا، خانواده و آئین نامه های اجرایی دولت ) از نفوذ دین می پردازد. جملاتی مانند ” با رعایت موازین اسلامی ” از جلوی قوانین حذف می شود و هر کجا تناقضی با قوانین حقوق بشر در قوانین کشور دیده شود، به قانون حقوق بشری اولویت داده می شود.
– مثلاً در قانون اساسی ولایت مطلقه ولایت فقیه، قانونی به نام « انفال » وجود دارد که مردم مدتها نمی‌دانستند یعنی چه؟ بعد متوجه شدند که قانون‌ گذار، ایران را غنیمت اسلام به حساب آورده و ملت ایران مغلوب شده توسط سپاه اسلام ( امت اسلامی ) دانسته است، بنابراین تمام دارایی محکوم یعنی جان و مردم ایران، از آن فاتحان اسلامی است. 

مذهب شیعه با قانون “انفال ” آن را از آن حاکم اسلامی یعنی ” فقیه ” می داند. مذهب سنی، دارائی و جان مردم ایران را از آن امت اسلامی ( سپاه فاتحان و خانواده هایشان ) می داند. امت اسلامی یعنی عربها که از عربستان با سپاه اسلام به ایران تاختند و بر مردم ایران زمین، در تاریخ 1400 سال پیش در جنگ پیروز شده اند. بعبارتی با توجه به مذهب شیعه، حاکم اسلامی حق غارت ملت ایران و صاحب جان و مال و ناموس مردم مغلوب است و این توجیه اختلاسها و دزدیها در ایران است. اعدام ها و کشتار مردم ایران در جنگ و پس از آن را هم شامل می شود. بنابراین کشتن یا اعدام ایرانیان بی گناہ مشکل اسلامی ایجاد نمی کند. کشتن دشمنان محسوب می شوند.

– در قانون اساسی می نویسند که همه مردم، اعم از زن و مرد، از تمام حقوق انسانی، سیاسی، اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی بطور یکسان با ”  رعایت موازین اسلامی ” برخوردارند. این جمله با ” رعایت موازین اسلامی “، قانون را از محتوا تهی می کند. بطور مثال حق رئیس جمهور شدن به زنان را   نمی دهد پس از نظر سیاسی یکسان نیستند.

همینطور حق ارث مساوی به دختر و پسر نمی دهد پس از نظر اقتصادی یکسان نیستند، حق طلاق از آن مرد است، پس از نظر اجتماعی یکسان نیستند، حق حضانت کودکان در صورت طلاق و یا فوت شوهر به مادر داده نمی شود، پس حق انسانی مادر و کودک رعایت نمی شود. حق قضاوت و قاضی شدن را هم زنان ندارند.

 و موارد بسیار دیگر نشان می دهد که زن و مرد حقوق یکسان با ” رعایت موازین اسلامی ” ندارند. حق دگرباشان هم که اعدام است. بنابراین از حق و حقوق آنها صحبتی در قانون نیست.

– لائیسیته نفوذ دین را در سه قوه قانونگذاری، قضائیه و اجرائیه حذف می کند و بعبارتی حکومت از دین جدا می شود و با مدرسه لانیک هم سعی در تربیت نسلی می کند که با           ” لائیسیته ” با حقوق برابر همه شهروندان، صرفنظر از جنسیت، عقیده، وابستگی قومی و نژادی، مطابق حقوق بشر اعتقاد داشته باشد.

– اما ” لائیسیته ” حریف اسلام نمی‌شود. چطور که ترکیه در قانون اساسی لائیک است ولی  در عمل با اردوغان، اسلام در همه امور مملکتی نفوذ کرده است. در کشور اسلامی دیگری مثل تونس هم دیدیم که ” قانون لائیسیته ” زمان بن‌علی، بعد از سرنگونی او از حکومت، پایدار نماند و اکنون بیشترین کرسی های مجلس را، حزب اسلام‌ گرای النهضه دارد. بنابراین برای کشورهای اسلامی باید به مکانیزم قویتری که پایداری لائیسیته را تضمین کند، بیاندیشیم که نویسنده طرح ” فرا لائیسیته” یا ” لائیسیته نوین ” را پیشنهاد  می نماید که یک نوآوری است. در ماده ۱۶ اعلامیه لائیسیته در قرن 21،  پیش بینی شده که باید خلاقیت کرد.

در این نوع لائیسیته، علاوه بر دو بعد، یکی جدایی دین از حکومت با سه قوه‌ قانونگذاری، قضائیه و اجرائیه و دیگری مدرسه‌ لائیک، دو بعد جدید اضافه شده است. اولی نظارت دولت بر نیروی انسانی نهاد مذهبی یعنی روحانیون و دومی نظارت و کنترل دولت بر امور مالی، مادی، ساختمان‌ها و زمین‌هایی است که در اختیار نهاد مذهبی است. خزانه رهبری ( خزانه توسعه ملی که تحت اختیار رهبری است و پولهای ناشی از درآمد نفت و گاز و معادن زیرزمینی در آن واریز می شود)، سهم عظیم نهاد مذهبی در بودجه کشور، تمامی امکانات آستان قدس رضوی، پول‌های مردم که در حرم‌های مشهد و قم و شهرهای دیگر ریخته می شود، مساجد، ساختمان ها و زمین‌ها ( که یک سوم کل زمین کشور وقفی است )، همه ملی محسوب خواهند شد و بعبارتی دولتی خواهند بود و زیر نظر سازمان اوقاف که خود زیر نظر وزارت ادیان جمهوری لائیک قرار می‌گیرد، اداره خواهند شد. حتی خمس و زکات به حسابی به نام ” سهم امام ” در سازمان اوقاف واریز خواهد شد. حساب بانکی روحانیون مانند بقیه مردم زیر نظارت دولت خواهد بود. از زمانی که این طرح مطرح شده عده ای از روشنفکران در مورد اوقاف مطالبی گفتند و نوشتند. همه بر این عقیده اند که این همه پول در دست نهاد مذهبی نباید باشد.

 – در لائیسیته نوین برخلاف لائیسیته که  آموزش و پرورش لائیک فقط به مدرسه عمومی دولتی ختم می شد، فقط به آموزش رسمی اکتفا نمی شود و شامل آموزش رسمی، نیمه رسمی ( کلاسهای سواد آموزی بزرگسالان، کلاسهای قرآن برای کودکان و امثالهم )، آموزش غیر رسمی ( تلویزیون، خانواده و فضای مجازی ) را هم دربرمی گیرد. تحمیل دین به کودکان ممنوع خواهد بود و کتاب تعلیمات دینی جای خود را به تعلیمات اخلاقی می دهد. محتوای آن ارزشهای اجتماعی مثل جدایی دین از سیاست، برابری همه شهروندان اعم از، زن، مرد و دگرباشان، همه اقوام شامل کرد و لر و عرب زبان و بلوچ و امثالهم، دیندار و بی دین و یا پیروان ادیان دیگر و بهائی، هم چنین حقوق بشر و خفظ محیط زیست خواهد بود. کتاب اخلاق ” انسان محور ” جایگزین کتاب تعلیمات دینی       ” اسلام محور ” می شود.

روش تحقق فرالائیسیته نه تنها از  بالا به پایین است بلکه به خصوص از پایین به بالاست. لائیسیته نوین از پایین به بالا با آموزش و پرورش لائیک برای کودکان و آگاه سازی بزرگسالان توسط تلویزیون و کلاسهای سواد آموزی در مساجد پس از نماز جماعت       ( بجای خطبه ها )، جلسات بحث آزاد در شوراهای روستایی و شهری به رواج آن       می پردازد و هدف لائیسیته نوین توسعه جدائی دین از حکومت و تبدیل آن به ” جدائی دین از سیاست ” است که بسیار عمیق تر و گسترده تر می باشد.  

– چگونه با لائیسیته نوین به تحول فرهنگی برای لغو اعدام و همچنین پایان بخشیدن به قتل های ناموسی بپردازیم؟ 

– برای لغو قانون اعدام نمی توان تا سرنگونی حکومت اسلامی در ایران منتظر بود. جانهائی در خطر است مثل جان پخشان عزیزی، وریشه مرادی، شریفه جان محمدی و بسیاری از زندانیان سیاسی و حتی کودکان محبوس که چشم امیدشان به ماست.

– میزان اعدام زنان بالاترین رقم در عرض ۱۷ سال را گذشته در سال ۲۰۲۴، یعنی دو سال بعد از جنبش ” زن – زندگی – آزادی ” داشته است. برای انتقام از جنبش انقلابی زنان، حکومت اسلامی ایران طبق آمار رسمی حداقل 31 زن را دار زده است. تعداد واقعی اعدام ها هم به گفته سازمان حقوق بشر ایران در هاله ای از، پنهان کاری توسط رژیم قرار دارد. سازمان حقوق بشر ایران می گوید، تنها ۲۶ درصد اعدام زنان اعلام شده است. عده ای هم در صف اعدام هستند مثل پخشان عزیزی که مددکار بوده است. 

– مردانی هم مثل مجاهد کورکور به تازگی  اعدام شدند. به او تهمت زده اند و قتل کیان پورفلک را به او نسبت داده اند.  کودکی که مورد اصابت گلوله نیروهای رژیم قرار گرفت. والدین کودک شهادت داده اند که قاتل مجاهد کورکور نبوده است و آنها قاتل فرزندشان را دیده اند و  می توانند شناسایی کنند. اما حکم اعدام اجرا شد. 

–  فزونی تعداد اعدامها، که در سال ۲۰۲۵ تاکنون ۹۷۵ تن بوده و نسبت به سال پیش تشدید شده است ( ماهی ۸۱ تن در ۲۰۲۴ و بیش از ۱۰۰ تن در ۲۰۲۵). سال ۲۰۲۴ نیز نسبت به سال پیش از آن بیشتر بوده است، گاهی هر 5 ساعت یک نفر اعدام می شود. ۷۵ درصد کل اعدامها در دنیا، در ایران توسط حکومت ارتجاعی – استبدادی ولائی صورت می گیرد. میزان اعدام ها بعد از جنگ ۱۲ روزه اسرائیل بیشتر از همیشه بوده و سازمان ملل خواستار توقف آنها شده است.

اصلاحات، گذار یا سرنگونی

اخیراً عده ای که خانم نسرین ستوده هم جزء آنان است. طبق نامه ای از رهبری حکومت اسلامی در ایران تقاضای 1- لغو اعدام ۲- آزادی زندانیان سیاسی و ۳ – رفراندوم ( همه پرسی ) را کرده اند. 17 نفر این اعلامیه را تهیه و برای امضاء عموم در فضای مجازی گذاردند. نویسنده یکی از امضا کنندگان است، اما اگر واقع بین باشیم. این تقاضا هرگز پذیرفته نمی شود و حتی اگر بشود بوسیله متقلبین به اصطلاح مهندسی می شود و در چهار چوب این حکومت تغییر اساسی صورت نمی گیرد. بهر حال بیشتر نوعی فرصت سوزی و اتلاف وقت است. مردم ایران به شورشی همگانی و اعتصاب سراسری برای تغییر رژیم سیاسی در فضای غیر جنگی دارند. جنگ مردم را به سکوت واداشت.
–  فراموش نکنیم که جمهوری اسلامی چه استراتژی داشته و ملی گرایی فعلی و جستجوی      ” وفاق با ملت ”  فقط یک تاکتیک موقت است.

ما فراموش نکردیم که حکومت جمهوری اسلامی چگونه روی کار آمد و با ملت ایران چه ها کرد؟

1 – قبل از انقلاب، درهای سینما رکس آبادان را قفل کردند و تماشاگران پیر و جوان و کودک بیگناه را آتش زدند، تا مردم را فریب بدهند و به حکومت برسند 600 نفر بیگناه سوختند.

2 – در پشت بام مدرسه‌ای عده‌ای را به رگبار بستند تا انتقام بگیرند.

3 – در زندان‌ها شکنجه کردند، اعتراف اجباری با محتوای دیکته شده گرفتند و دار کشیدند و همچنان ادامه دارد.

4 – در داخل ایران به قتل‌های زنجیره‌ای مخالفین پرداختند و در خارج از کشور نقشه کشیدند و ترور کردند، تا هر صدای مخالفی را در گلو خفه کنند.

5 – دانشگاه را به آشوب کشیدند و کشتند، دانشگاه رنگ خون گرفت.

6 – در انتخابات تقلب کردند و کشتند. خودشان می گویند ” مهندسی شده “، یعنی ” تقلب شده “
7 – در اعتراضات خیابانی نوجوانان بی دفاع را کشتند و به دختران تجاوز کردند، به اندام

جنسی آنها شلیک کردند، کور کردند، از پشت بام پرتشان کردند. ما خیزش انقلابی زن – زندگی – آزادی و خیزش های مردم 96، 98 را فراموش نکردیم که گلوله به مغز نوجوانان 14 ساله زدند. 

8 – هواپیمای مسافربری را در آسمان دیدند و عمدی سرنگون کردند و وقتی موشک اول را برای کشتار جمعی مسافرین کافی ندیدند، دومی را کاراتر شلیک کردند و سرنشینانان را تکه تکه کردند.

9 – آنها همچنان معترضان را به دلایل واهی زندانی می کنند. شلاق می زنند و شکنجه می کنند شلاق را شکنجه نمی دانند آن را ” تعزیر ” می خوانند. افراد را وادار به اعترافات دروغین می کنند و به اسم جاسوس و خائن دار می زنند. اما جاسوسان واقعی در کاخ ها لمیده اند.

حکومت اسلامی در ایران در مقابل سازمان اطلاعاتی ” موساد ” اسرائیل تحقیر شده است و گرچه جاسوسان را موساد معمولا از بین نزدیکان حکومت انتخاب می کند مثل داماد ناصر در مصر که جاسوس بود و همین طور داماد صدام که محل او را فاش کرد، اما حکومت به اعدام های گاه واهی و عجولانه از غیرخودیها می پردازد. احمدی نژاد و شمخانی مورد ظن حکومت نیستند.

زندانیان سیاسی مخالف رژیم که با وجود بمباران زندان بوسیله اسرائیل و باز شدن درها در اثر انفجار بجای فرار به نجات جان زندانبانان خود پرداختند. نه تنها از معافیت برای بقیه دوران محکومیتشان بهره مند نشدند ( در حالیکه کاری برخلاف مصالح جامعه انجام نداده اند، بنابراین نویسنده از کلمه ” عفو ” استفاده نمی نماید و از معافیت از زندان سخن می گوید ) بلکه در شرایط بدی به سر می برند. اعدام زندانیان سیاسی هیچ گاه مجازات نبوده و جهت انتقام انجام می شده است. حالا هم رژیم دستش به اسرائیل نمی رسد از زندانیان انتقام می گیرد.

– ما فراموش نکردیم از چشم زنان ایران خون روان کردند، بعضی مثل خانم دکتر هما دارابی و سحر خداوردی در ملا عام به دلیل اعتراض به سیاست زن‌ستیز حکومت، خودسوزی کردند.

– ما زنان از این رژیم گذار خواهیم کرد بنابراین گفته آقای پزشکیان که ” خانم های بی حجاب هم از حکومت در مقابل اسرائیل حمایت کردند و شعار دادند : به جانم فدای رهبر” یک توهین به همه زنان مبارز ایرانی است. عبارت ” بی حجاب ” خود توهین است. زنان ” با پوشش اختیاری ” را بی حجاب گفتن خود شایسته نیست چون برای این زنان ” با وقار ” که برای اولیه ترین آزادیشان یعنی انتخاب پوششان مبارزه کردند، حجاب درونی است. به گفته خانم سیمین بهبهانی ” چه بسیارند زنان بی حیا و با حجاب و چه بسیارند زنان با پوشش اختیاری و با وقار. حجاب بیرونی به عفاف و وقار مربوط نیست. از آن گذشته زنان مبارز به دلیل جنگ ایران و عراق در اولین تظاهرات حجاب زمان خمینی، از مبارزه دست کشیدند چون کشورشان در خطر بود. این بار نیز حمله اسرائیل موجب سکوت مردم مبارز شده است. آن را به حساب حمایت از ” رهبر” تان نگذارید. آقای پزشکیان از جان خودتان که ذوب در ولایت هستید مایه بگذارید. جان ما فدای هیچ دیکتاتوری نخواهد شد، جانم فدای ایران.

منابع :

1- نیره انصاری ، کمیته بین المللی علیه اعدام ، کانال حقوقی قلم ، 2024 ، گوگل

2 – گوگل ، 2023 .Fa.m.wikipedia.org  ، اعدام در ایران ، ویکی پدیا ،

از همین نویسنده :

4- دکتر شیردخت زیارتی، نئولائیسیته و لزوم آن برای اصلاح قوانین مربوط به اعدام در ایران ، 6 اکتبر2024 ، سایت ایران لیبرال.

5-  گفتگو با دکتر شیردخت زیارتی در مورد ادامه اعدام ها در ایران ،قانون مجازات اسلامی که کاملا غیر انسانی است و نیاز به تغییرات اساسی در قوانین ، رادیو جوانان امروز، 24 ژوئیه 2024 .

6- گفتگو با دکتر شیردخت زیارتی در نئولائیسیته اعدام و قتلهای تحت نام ناموسی وجود نخواهد داشت، رادیو پارس، 20 ژانویه 2025 .

7 – بحث آزاد جمعه ها، از سرکوب تا نمایش قدرت، چرا جمهوری اسلامی اعدام ها را شدت بخشیده؟، شیردخت زیارتی، تلویزیون اینترنتی رنگین کمان بنیاد آزادی اندیشه و بیان، 1 سپتامبر2025، 7 شهریور 1404.

8 – بحث آزاد جمعه ها، از سرکوب تا نمایش قدرت، چرا جمهوری اسلامی اعدام ها را شدت بخشیده؟، شیردخت زیارتی و بهروز ستوده، بخش دوم، تلویزیون اینترنتی رنگین کمان بنیاد آزادی اندیشه و بیان، 1 سپتامبر2025، 7 شهریور 1404.

9 – دکتر شیردخت زیارتی، لایسیته ضرورتی حیاتی برای ایران و لغو اعدام، رادیو مانی، 12 اوت 2025

10- دکتر شیردخت زیارتی، لغو اعدام، لائیسیته ضرورتی حیاتی برای تغییر قوانین جزا ایران، در دست انتشار.