منشور آزادی بیان

هنگام استفاده از آزادی، عمل ما تابع اندیشۀ ماست و اندیشه مان وامدار مفاهیم و مفاهیم محتاج زبان.

زبان فرآورده ای جمعی است و آنچه به رشد زبان و مفاهیم میدان می دهد و در نهایت به آزادی عمل، بخصوص عمل جمعی، قالب عقلانی می دهد، آزادی بیان است. آزادی بیان، در جمع معنا پیدا می کند و امری سیاسی است.

رشد و تعالی معنوی و مادی فرد و جامعه ـ هر دو ـ وامدار بیان است و بسط هر دو در گرو آزادی بیان. در بین آزادی های اجتماعی، بشر بالاترین عیار آزادی را در حوزۀ بیان تجربه می کند.

آزادی بیان، آزادی مادر است، زیرا آزادی های دیگر اجتماعی بدان پشت دارد.

 در هر جامعه ای که آزادی بیان پیدا شود، دیگر آزادی ها به دنبال آن می آیند و از هر جا که رخت بربندد، دیگر آزادی ها در پی اش روان می شوند.

آزادی بیان در جایی بین آزادی عقیده قرار دارد که نامحدود است و آزادی عمل که محدود است؛ از اولی کم تر و از دومی بیشتر است. این آزادی حق طبیعی همه است و کسی را نمی توان از آن محروم کرد. وظیفۀ دولت دمکراتیک برقراری و حفظ آزادی بیان است.

***

  • هیچ یک از سه قوا، به هیچ رو مجاز نیست که اصل آزادی بیان را مخدوش سازد.
  • همۀ اعضای جامعه، به یکسان از حق آزادی بیان برخوردارند.
  • برخورداری از آزادی بیان، نه بستگی به محتوای سخن دارد و نه گویندۀ آن.
  • آزادی عقیده مطلقاً بیحد است و هیچ کس را نمی توان به دستاویز داشتن عقیده ای خاص ـ حال این عقیده هر چه باشد ـ از آزادی بیان محروم نمود.
  • آنچه محترم است، فردیست که صاحب عقیده است نه خود عقیده.
  • نه عقیده و نه اعتقاد، هیچ کدام ـ به هر موضوعی که مربوط باشد ـ نه مقدس است و نه از اعتراض و انتقاد مصون است.
  • استفاده از آزادی بیان جرم نیست. سؤاستفاده از آزادی بیان، در صورتی جرم محسوب می شود که این امر نزد مراجع قضایی اثبات گردد.
  • اثبات چنین جرمی، هیچ گاه نمی تواند دستاویز مخدوش نمودن اصل آزادی بیان گردد.

 رسیدگی به دعاوی مربوط به بیان، در انحصار مراجع قضایی و تابع قانون است و به اسم مذهب و اخلاق و سنت، نمی توان آزادی بیان کسی را محدود نمود.

ایران لیبرال www.iranliberal.com اول ماه می 2019

قضیه از چه قرار است؟- هپلی

حسن بهگر مه 24, 2026 3 min read
قضیه از چه قرار است؟- هپلی

اوضاع فعلی جهان قاراشمیش است و بقول عوام بسیار تخمی است. در حالی که سنگ روی سنگ بند نیست و نان کمیاب و بیکاری همه…

از فروپاشی نظام حقوقی-کیفری تا ناکارآمدی «کارزار، نه به اعدام در ایران!»- نیره انصاری

حسن بهگر مه 18, 2026 11 min read
از فروپاشی نظام حقوقی-کیفری تا ناکارآمدی «کارزار، نه به اعدام در ایران!»- نیره انصاری

دکتر نیره انصاری، حقوق دان ایرانی-سوئدی، متخصص حقوق بین الملل عمومی، حقوق اروپا، حقوق عمومی، تخصص در عدالت انتقالی، نویسنده، عضو انجمن حقوق دانان متخصص…

ابتذال اپوزیسیون و رسانه‌های فارسی زبان؛ شباهتی به “در انتظار گودو”-عبدالستار دوشوکی

حسن بهگر مه 18, 2026 4 min read
ابتذال اپوزیسیون و رسانه‌های فارسی زبان؛ شباهتی به “در انتظار گودو”-عبدالستار دوشوکی

نگارنده بارها نوشته و گفته است که رسانه‌های دولتیِ فارسی‌زبان، مانند بی‌بی‌سی فارسی، صدای آمریکا، ایران اینترنشنال و رادیو فردا، بازتابِ مزورانه‌ی ابتذالِ بخش قابل‌توجهی…

مقاومت یا پیشروی؟-رامین کامران

حسن بهگر مه 11, 2026 4 min read
مقاومت یا پیشروی؟-رامین کامران

طی مدتی که از شروع جنگ اخیر میگذرد و در گفتار مربوط به این واقعه،  کمتر کلمه ای به اندازهُ کلمهُ «مقاومت» به کار رفته است.…

انقلاب ایران؛ پیروز و سربلند، در میان آتش و خون و حملهٔ خارجی به راه خود ادامه می‌دهد-کاوه فرزند ملت

حسن بهگر مه 10, 2026 9 min read
انقلاب ایران؛ پیروز و سربلند، در میان آتش و خون و حملهٔ خارجی به راه خود ادامه می‌دهد-کاوه فرزند ملت

ایران ، امروز کشوری زخمی و فرسوده است؛ سرزمینی که جنگ، تحریم، فساد ساختاری، بیکاری، فروپاشی زیرساخت‌ها و ناکارآمدی مزمنِ نظام سیاسی، میلیون‌ها انسان را…

صلح بر لبه تیغ؛ آیا پایان جنگ الزاماً به معنای پیروزی است؟-ی. صفایی

حسن بهگر مه 8, 2026 5 min read
dummy-img

واقعیت این است که بن‌بست راهبردی در خاورمیانه و سرنوشت یک ملت، امروز در تنگه هرمز و پشت میز مذاکرات، بیش از آنکه نشانی از…